Τα μεσάνυχτα δεν είναι αυτονόητη απάντηση. Είναι μια επιλογή, και για το μεγαλύτερο μέρος της ανθρώπινης ιστορίας δεν ήταν η πιο δημοφιλής.
Η μέρα πρέπει να αρχίζει κάπου, και στην ουσία υπάρχουν μόνο τρεις υποψήφιες στιγμές: όταν ανατέλλει ο ήλιος, όταν δύει, ή σε κάποιο αυθαίρετο σημείο μέσα στο σκοτάδι όπου κανείς δεν κοιτάζει. Και οι τρεις έχουν υπάρξει επίσημο εθνικό πρότυπο, και οι δύο εξακολουθούν να είναι.
Κάιρο — εκεί όπου επινοήθηκε το εικοσιτετράωρο.
Οι Αιγύπτιοι αστρονόμοι χώρισαν τον ουρανό σε 36 ομάδες αστεριών, τους δεκανούς, και τους χρησιμοποίησαν ως νυχτερινό ρολόι. Δώδεκα από αυτούς φαίνονταν στη διάρκεια μιας ολόκληρης νύχτας, έτσι η νύχτα πήρε δώδεκα ώρες — και η μέρα άλλες δώδεκα για αντιστοιχία.
Από εκεί προέρχεται το 24ωρο, και δεν έχει αναθεωρηθεί ποτέ. Το ίδιο σύστημα γέννησε ένα πολιτικό ημερολόγιο 365 ημερών χωρίς καμία δίσεκτη ημέρα· όταν ο Πτολεμαίος Γ΄ πρότεινε να προστεθεί μία το 238 π.Χ., η μεταρρύθμιση δεν ρίζωσε ποτέ. Το ημερολόγιο γλιστρούσε έτσι προς τα πίσω μέσα στις εποχές για περίπου 1.460 χρόνια, ώσπου να συμπέσει ξανά με την ανατολή του Σείριου.
→ Κάιρο
Κωνσταντινούπολη — εκεί όπου η μέρα άρχιζε με τη δύση του ηλίου, ως το 1926.
Στο οθωμανικό σύστημα alaturka («αλά τούρκα»), η ώρα δώδεκα ήταν η στιγμή που έδυε ο ήλιος. Αυτό σημαίνει ότι η στιγμή μετακινούνταν κάθε μέρα, και κάθε ρολόι στη χώρα έπρεπε να διορθώνεται κάθε λίγες μέρες, όλο τον χρόνο, για πάντα.
Αυτή η δουλειά δεν μπορούσε να γίνει κεντρικά. Χρειάζονταν τα muvakkithane — αίθουσες ωρομέτρησης δίπλα στα τζαμιά — όπου ειδικοί υπολόγιζαν και διόρθωναν συνεχώς, ώστε η πόλη να συμφωνεί πάνω κάτω με τον εαυτό της.
Ο νόμος 697, που ψηφίστηκε στην Άγκυρα στις 26 Δεκεμβρίου 1925, το κατάργησε από την 1η Ιανουαρίου 1926. Τα muvakkithane έκλεισαν επίσημα μόλις το 1952.
Ναϊρόμπι — εκεί όπου η μέρα αρχίζει ακόμη με την ανατολή.
Η ώρα σουαχίλι μετρά από την αυγή. Οι επτά το πρωί κατά τη διεθνή μέτρηση είναι saa moja — η πρώτη ώρα. Η διαφορά είναι ακριβώς έξι ώρες, και η μέρα και η νύχτα αποτελούν δύο χωριστούς κύκλους δώδεκα ωρών.
Χρησιμοποιείται καθημερινά σε όλη την Κένυα, την Τανζανία και την Ουγκάντα. Οι πολύγλωσσοι κάτοικοι της Ανατολικής Αφρικής αλλάζουν σύστημα ανάλογα με τη γλώσσα που μιλούν.
Λειτουργεί επειδή το Ναϊρόμπι βρίσκεται στις 1,3° νότια, όπου η ώρα της ανατολής σχεδόν δεν αλλάζει όλο τον χρόνο.
→ Ναϊρόμπι
Αντίς Αμπέμπα — η ίδια αρχή, και επιπλέον ένα διαφορετικό έτος.
Και η Αιθιοπία αρχίζει τη μέρα της με την αυγή: οι έξι το πρωί διεθνώς είναι δώδεκα η ώρα στην Αιθιοπία. Παράλληλα χρησιμοποιεί ημερολόγιο δεκατριών μηνών — δώδεκα των τριάντα ημερών και έναν σύντομο δέκατο τρίτο, τον Παγκουμέ — που σήμερα βρίσκεται επτά με οκτώ χρόνια πίσω από το γρηγοριανό.
Η δομή αυτού του ημερολογίου είναι το αρχαίο αιγυπτιακό πολιτικό ημερολόγιο, που κληρονομήθηκε μέσω της Κοπτικής Εκκλησίας. Το πλαίσιο που έστησε η Αίγυπτος πριν από πέντε χιλιάδες χρόνια λειτουργεί ακόμη εδώ.
Πράγα — το ρολόι που αρνείται να διαλέξει.
Το Orloj (το αστρονομικό ρολόι) λειτουργεί στον τοίχο του Δημαρχείου της Παλιάς Πόλης της Πράγας από το 1410. Δείχνει ταυτόχρονα:
- Την παλιά βοημική ώρα, στην οποία η μέρα αρχίζει με τη δύση του ηλίου — την ίδια αρχή με την οθωμανική Κωνσταντινούπολη
- Τη βαβυλωνιακή ώρα, στην οποία η μέρα αρχίζει με την ανατολή και οι ώρες του φωτός χωρίζονται σε δώδεκα, όποια κι αν είναι η διάρκειά τους — έναρξη με την ανατολή όπως στο Ναϊρόμπι και στην Αντίς Αμπέμπα, αν και εκεί οι ώρες έχουν σταθερή διάρκεια
- Την ώρα Κεντρικής Ευρώπης — σταθερές ώρες, μετρημένες από τα μεσάνυχτα
- Τον αστρικό χρόνο — μετρημένο με βάση τα άστρα και όχι τον ήλιο
Ένα καντράν. Τέσσερις απαντήσεις στο ερώτημα πότε αρχίζει η μέρα. Όλες σε λειτουργία ταυτόχρονα. Όλες σωστές.
Σε όλα τα άλλα κομμάτια αυτής της σειράς, μια πόλη λογομάχησε για αυτά τα συστήματα και διάλεξε ένα. Η Πράγα έφτιαξε μια μηχανή που τα δείχνει όλα και άφησε την απόφαση σε όποιον κοιτάζει.
→ Πράγα