Λισαβόνα

Το γνωρίζατε;

Η Λισαβόνα έστειλε ένα ερωτηματολόγιο και κατά λάθος επινόησε μια επιστήμη

Ένα αρτοποιείο στη Λισαβόνα πουλά περισσότερες από 20.000 τάρτες κρέμας την ημέρα.

Το Fábrica de Pastéis de Belém ανοίγει στις οκτώ το πρωί και κλείνει στις έντεκα το βράδυ. Είκοσι χιλιάδες τάρτες σε δεκαπέντε ώρες λειτουργούν περίπου είκοσι δύο το λεπτό, συνεχόμενες, όλη μέρα, κάθε μέρα. Τα πολυάσχολα Σαββατοκύριακα ο αριθμός μπορεί να διπλασιαστεί και στην αιχμή το κατάστημα έχει αναφέρει πάνω από 50.000 σε μια μέρα.

Το κάνουν από 1837, στην ίδια συνταγή.

Η προέλευση είναι μια αλυσίδα μικρών πρακτικών αποφάσεων. Οι μοναχοί στη Μονή Ιερώνυμου χρησιμοποιούσαν ασπράδια αυγών για να αμυλώσουν τα ρούχα και να καθαρίσουν το κρασί, κάτι που τους άφησε πολλούς κρόκους. Μετέτρεπαν τους κρόκους σε τάρτες κρέμας και τους πουλούσαν σε ταξιδιώτες που έφταναν με ατμόπλοιο. Όταν η Φιλελεύθερη Επανάσταση οδήγησε στο κλείσιμο των πορτογαλικών μοναστηριών το 1834, οι μοναχοί πούλησαν τη συνταγή στο διπλανό διυλιστήριο ζάχαρης. Τρία χρόνια αργότερα οι ιδιοκτήτες του διυλιστηρίου άνοιξαν ένα κατάστημα.

Η συνταγή δεν δημοσιεύτηκε ποτέ. Είναι γνωστό σε έναν μικρό αριθμό ζαχαρομάγειρων, που φτιάχνουν τις τάρτες σε ένα δωμάτιο που το μαγαζί αποκαλεί μυστικό εργαστήριο. Κάθε άλλη τάρτα κρέμας στην Πορτογαλία —και υπάρχουν πολλές, σε κάθε καφέ της χώρας— είναι ένα παστέλ ντε νάτα. Μόνο αυτά που κατασκευάζονται σε αυτό το κτίριο είναι pastéis de Belém.

Υπάρχει ακόμη και μια παροιμία που επισυνάπτεται: μια νύφη που τρώει ένα δεν θα βγάλει ποτέ το δαχτυλίδι της. Τα ζευγάρια εμφανίζονται με νυφικό.

Το ρολόι: που κάνει μια ωραία αντίθεση με αυτό που έκανε η Πορτογαλία για τη ζώνη ώρας της.

Η Πορτογαλία δεν είναι στην Ώρα Κεντρικής Ευρώπης, και γεωγραφικά δεν θα έπρεπε να είναι — η Λισαβόνα βρίσκεται περίπου 9° δυτικά, σύμφωνα με τη Βρετανία και την Ιρλανδία. Αλλά έχει δοκιμάσει το CET δύο φορές: από 1966 έως 1976 και ξανά από 1992 έως 1996. Και τις δύο φορές αντιστράφηκε.

Η δεύτερη ανατροπή έγινε από συλλόγους γονέων. Τα παιδιά ξεκινούσαν για το σχολείο στο σκοτάδι και αρνούνταν να πάνε για ύπνο όσο ήταν ακόμα φως έξω.

Μια πόλη που έχει φτιάξει ένα ζαχαροπλαστείο σε μια αμετάβλητη συνταγή εδώ και 188 χρόνια και άλλαξε την εθνική της ζώνη ώρας τέσσερις φορές σε τριάντα.

Το πρωί της 1ης Νοεμβρίου 1755 — Ημέρα των Αγίων Πάντων, με τις εκκλησίες γεμάτες — ένας σεισμός μεγέθους 8,5 έως 9 βαθμών έπληξε τις ακτές της Πορτογαλίας. Η δόνηση διήρκεσε από τρία έως έξι λεπτά και άνοιξε σχισμές πλάτους πέντε μέτρων στο κέντρο της Λισαβόνας. Περίπου σαράντα λεπτά αργότερα ένα τσουνάμι ύψους περίπου έξι μέτρων ήρθε στο λιμάνι. Τότε τα κεριά που είχαν γκρεμιστεί στις εκκλησίες έβαλαν φωτιά σε ό,τι είχε απομείνει.

Αυτό που συνέβη στη συνέχεια είναι το ενδιαφέρον μέρος.

Στις 26 Ιανουαρίου 1756, ο μαρκήσιος του Πομπάλ έστειλε στους επισκόπους της Πορτογαλίας ένα σύνολο δεκατριών ερωτήσεων, για να αντιγραφούν και να διαβιβαστούν σε κάθε ιερέα της ενορίας, ο οποίος θα τις έθετε στους ενορίτες του. Τι ώρα ξεκίνησε; Πόσο κράτησε το τίναγμα; Πόσα κύματα και πόση απόσταση μεταξύ τους; Φαινόταν να προέρχεται από κατεύθυνση; Η θάλασσα ανέβηκε πρώτη ή έπεσε; Τα ζώα συμπεριφέρθηκαν περίεργα;

Το ερωτηματολόγιο δεν έκανε καμία αναφορά στον Θεό. Ο Πομπάλ ήθελε παρατηρήσεις, όχι θεολογία.

Επέστρεψαν 646 απαντήσεις. Βρίσκονται ακόμη στο εθνικό αρχείο. Τον εικοστό και τον εικοστό πρώτο αιώνα, οι σεισμολόγοι χρησιμοποίησαν αυτές τις απαντήσεις - που συνέλεξαν ιερείς των χωριών από αγρότες και ψαράδες - για να ανακατασκευάσουν και να μοντελοποιήσουν το τσουνάμι του 1755. Το σφάλμα που το προκάλεσε έχει πλέον το όνομά του.

Ο Pombal ανοικοδόμησε επίσης το Baixa σε ένα ξύλινο κλουβί — το gaiola pombalina — μεταξύ των πρώτων σκόπιμα αντισεισμικών κτιρίων οπουδήποτε. Δοκίμασε το σχέδιο κατασκευάζοντας μικρά ξύλινα μοντέλα και βαδίζοντας στρατεύματα γύρω τους για να προσομοιώσουν το τίναγμα. Ερωτηθείς γιατί οι νέοι δρόμοι ήταν τόσο παράλογα φαρδιοί, είπε: "Μια μέρα θα είναι μικροί."

Το ρολόι: Η Λισαβόνα βρίσκεται στις 9° δυτικά και τρέχει την ίδια ώρα με το Λονδίνο, κάτι που είναι περίπου σωστό για το γεωγραφικό του μήκος και το βάζει μια ολόκληρη ώρα πίσω από τη Μαδρίτη, 500 χιλιόμετρα μακριά.

Η Πορτογαλία δοκίμασε την εναλλακτική λύση. Δυο φορές. Από το 1966 έως το 1976, και ξανά από το 1992 έως το 1996, η χώρα πέρασε στην Ώρα Κεντρικής Ευρώπης για να ευθυγραμμιστεί με την Ισπανία και την υπόλοιπη ΕΕ. Το ηλιακό μεσημέρι μετατοπίστηκε στη μία και μισή περίπου. Το χειμώνα ο ήλιος βγήκε το πρωί. το καλοκαίρι ήταν ακόμα 10 το βράδυ.

Οι σύλλογοι γονέων το σκότωσαν. Τα παιδιά πήγαιναν στο σχολείο στο σκοτάδι και μετά αρνούνταν να πάνε για ύπνο επειδή ήταν ακόμα φωτεινό έξω. Τον Φεβρουάριο του 1996 ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε την επιστροφή της Πορτογαλίας.

Η Λισαβόνα διεξήγαγε το πείραμα στο οποίο ζει ακόμα η Μαδρίτη. Διήρκεσε τέσσερα χρόνια.

Ετήσια ηλιοφάνεια