Huidige lokale tijd in Auckland

Daglicht door het jaar in Auckland

Wist je dat?

De man die de zomertijd uitvond, werd uitgelachen en hij wilde alleen maar motten vangen

Op 15 oktober 1895 stond een achtentwintigjarige klerk van het postkantoor van Wellington op voor de Wellington Philosophical Society en las een artikel voor met de titel Over seizoensgebonden tijdaanpassing in landen ten zuiden van 30° zuiderbreedte.

Zijn naam was George Vernon Hudson. Hij was een entomoloog – een heel goede, die uiteindelijk de grootste insectencollectie van Nieuw-Zeeland zou samenstellen. Zijn baan op het postkantoor was ploegendienst, waardoor hij overdag op pad kon gaan om motten te zoeken. Maar in de zomer viel de schemering te vroeg in om bruikbaar te zijn na een normale werkdag.

Daarom stelde hij de voor de hand liggende oplossing voor: de klok tussen oktober en maart twee uur vooruit zetten, en daarna weer terug. Hij voerde aan dat het het verspilde vroege ochtendlicht zou gebruiken, 'het overmatige gebruik van kunstlicht dat momenteel de overhand heeft' zou verminderen en mensen 'een lange periode van vrije tijd bij daglicht zou geven ... voor cricket, tuinieren, fietsen of welke andere gewenste buitenactiviteit dan ook.'

Het Genootschap lachte hem uit.

Eén lid zei dat het uitgesloten was een systeem te veranderen dat al duizenden jaren in gebruik was. Een ander vroeg, kennelijk sarcastisch, of klokken dan twee stel wijzers nodig zouden hebben. Een derde noemde het idee volkomen onwetenschappelijk en onuitvoerbaar.

In de notulen staat het antwoord van Hudson vermeld: het speet hem dat het artikel belachelijk werd gemaakt, hij had het praktisch bedoeld, en wie veel in de buitenlucht was, stond erachter.

Toen ging hij terug naar zijn insecten.

De klok: hij had gelijk, en het duurde erg lang voordat het ertoe deed.

Hudson presenteerde in 1898 een tweede artikel. In Engeland kwam William Willett zelfstandig tot hetzelfde idee en publiceerde in 1907 The Waste of Daylight; hij stierf in 1915 zonder de invoering ervan mee te maken. Duitsland voerde het als eerste in, in 1916, om steenkool te besparen in oorlogstijd – en binnen zes weken hadden een tiental landen een Duits bestuursbesluit gekopieerd.

Nieuw-Zeeland zelf nam de Summer-Time Act pas in 1927 aan, tweeëndertig jaar na Hudsons artikel. En toen het eindelijk zover was, kreeg hij één uur, niet de twee waar hij om had gevraagd.

In 1933 was hij de eerste ontvanger van de T.K. Sidey-medaille, gefinancierd met geld ingezameld om die wet te herdenken. Zijn overlijdensbericht in de annalen van de Royal Society telt ongeveer 1.700 woorden. Zomertijd wordt in de eerste 1.400 daarvan niet genoemd. Hij wordt daar terecht herinnerd als een man die insecten bestudeerde.

Ongeveer een derde van de landen ter wereld verzet nog steeds twee keer per jaar de klok.

Auckland ligt op 175° oost, op UTC+12 – en verschuift elke zomer naar UTC+13, de helft van wat Hudson had voorgesteld, in het land waar hem werd verteld dat dit niet mogelijk was. Nieuw-Zeeland was in 1868 het eerste land ter wereld dat officieel een standaard nationale tijd had aangenomen, en dat is misschien de reden waarom het ook de eerste plaats was waar iemand serieus over het verplaatsen ervan nadacht.

En vanwege de plaats op de aardbol is Auckland een van de eerste steden op aarde waar elke nieuwe dag begint.

Dat maakt het een passende plek om het verhaal te laten eindigen: een van de eerste steden die elke dag beginnen, is van een postbeambte die gewoon wat meer avondlicht wilde om naar motten te gaan kijken, en die te horen kreeg dat hij niet belachelijk moest doen.