Hver einasta staðreynd í greinum okkar var sannreynd áður en hún birtist. Flestar stóðust. Sumar ekki.
Þær sem stóðust ekki eru áhugaverðari, svo við höldum þeim til haga.
Hér er viðmiðið sem við vinnum eftir. Ef ekki er hægt að rekja tölu til heimildar sem mælir í raun það sem um ræðir fer hún ekki á síðuna. Ef heimildum ber ekki saman birtum við bilið í stað þess að velja þá tölu sem okkur líkar best. Ef fræga útgáfan af staðreynd reynist röng segjum við það.
Átta síður á þessum vef eru fyrst og fremst til vegna þess að tala sem margir hafa haft eftir stóðst ekki.
AÞENA — „Grikkir neyta 20 lítra af ólífuolíu á mann á ári.“
Þetta sést alls staðar, stundum sem 24 lítrar. Alþjóðaólífuráðið (International Olive Council), sú stofnun sem mælir í raun neyslu ólífuolíu, taldi neyslu Grikkja á mann 9,3 kíló í tölum sínum frá mars 2025. Grískt fagrit áætlar rétt rúma sjö lítra fyrir uppskeruárið 2025–26 og segir berum orðum að Grikkir séu hugsanlega alls ekki lengur í efsta sæti í heiminum.
Grikkland er enn í fyrsta sæti eða nálægt því. Talan sem gengur manna á milli er um tvisvar til þrisvar sinnum hærri en sú mælda.
→ Aþena
STOKKHÓLMUR — „Svíþjóð varð uppiskroppa með rusl og þarf að flytja það inn.“
Dásamleg mynd, en ekki sönn. Anna-Carin Gripwall hjá Avfall Sverige, samtökum sænskra úrgangsfyrirtækja, sagði við The Independent árið 2016 að stöðvarnar gætu gengið fyrir lífeldsneyti í staðinn – og staðfesti aftur við Snopes í desember 2025 að svo væri enn.
Svíþjóð flytur vissulega inn úrgang. Hún gerir það vegna þess að önnur lönd greiða um 43 dollara á tonnið fyrir að senda hann þangað, ekki vegna þess að hann hafi skort.
HONG KONG — „Í Hong Kong eru 500 skýjakljúfar.“
Eftir því hvaða viðmiðunardag og talningarreglur menn nota er fjöldi bygginga yfir 150 metrum á bilinu um 550 til 669. Heimsmetabók Guinness, sem styðst við tölur CTBUH frá janúar 2025, nefnir 669. Listi Wikipedia nefnir 569.
Borgin er örugglega í fyrsta sæti í heiminum hvort heldur er. Það er einfaldlega ekki til ein rétt tala, svo við gefum upp bilið.
LAS VEGAS — „Spilavítin fjarlægðu klukkurnar svo spilarar misstu tímaskynið.“
Frægasta klukkustaðreynd dægurmenningarinnar, og henni andmælir sá sem skrifaði helstu grundvallarrit um hönnun spilavíta. Bill Friedman rak tvö spilavíti í Las Vegas frá 1977 til 1990 og skrifaði Casino Management (1974) og Designing Casinos to Dominate the Competition (2000). Hann kallar söguna um klækina goðsögn og segir að alvöruspilararnir hafi sjálfir viljað losna við klukkurnar og gluggana.
Spilavítin voru í raun byggð án glugga og klukkna. Það er ástæðan sem allir nefna sem stenst ekki.
SEATTLE — „Í Seattle eru flest kaffihús á íbúa í Bandaríkjunum.“
Ekki lengur. Borgin heldur orðsporinu og höfuðstöðvunum. Starbucks opnaði við Pike Place Market 30. mars 1971 og er nú með yfir 40.000 staði um allan heim. Röðunin hefur breyst.
→ Seattle
MIAMI — „Skemmtiferðaskipahöfuðborg heimsins.“
PortMiami tók á móti metfjölda, 8.564.225 farþegum skemmtiferðaskipa, á fjárhagsárinu 2025. Port Canaveral tók á móti 8.602.047 á sama tímabili – 37.822 fleiri, um 0,44% munur.
Cruise Capital of the World® er skráð vörumerki. Sem stendur er það ekki röðun.
→ Miami
DENVER — „Nákvæmlega 5.280 fet. Ein míla.“
Merkið á tröppum þinghúss Colorado-fylkis hefur verið fært tvisvar: það var á 15. þrepi árið 1909, á 18. árið 1969 eftir að nemendur mældu upp á nýtt og á 13. árið 2003. Árið 2026 setti ný mæling, byggð á uppfærðum landshæðargögnum NOAA, míluna á 17. þrep; nýtt opinbert merki á að koma árið 2027.
Fjórar mælingar, fjögur svör, við spurningu sem á sér eitt rétt svar.
→ Denver
QUITO — „Mitad del Mundo markar miðbauginn.“
Hann markar miðbauginn eins og franski landmælingaleiðangurinn frá 1736 reiknaði hann. Samkvæmt GPS liggur raunverulega línan um 240 metrum norðar. Intiñan-safnið skammt frá, sem auglýsir sig sem hinn eina rétta stað, gæti líka skeikað um 50 metra.
Tveir minnisvarðar í göngufæri hvor frá öðrum, og samkvæmt ströngustu túlkun er hvorugur nákvæmlega á línunni.
→ Quito
Hvers vegna við höldum þessu til haga.
Tala sem stenst skoðun er meira virði en tala sem aldrei var skoðuð. Að birta það sem stóðst ekki er eina leiðin til að sýna muninn.