Biliyor Muydunuz?
Tam 994 Gün Süren Bir Saat Dilimi
Pyongyang Metrosu 6 Eylül 1973'te açıldı. Peronları yerin 110 metreden fazla altında — dünyadaki en derinler arasında — ve yürüyen merdivenle iniş kabaca üç buçuk ila dört dakika sürüyor. İstasyonlar sığınak işlevi de görecek şekilde, ağır çelik patlama kapılarıyla inşa edildi; derinlik sıcaklığı dışarıdaki mevsimden bağımsız olarak yıl boyu 20°C civarında tutuyor.
Ağ iki hattan, 16 istasyondan ve 22,5 kilometreden oluşuyor. Günlük yolcu sayısı 300.000 ile 700.000 arasında tahmin ediliyor — aralık geniş, çünkü güvenilir rakamlara ulaşmak zor. İstasyon adları Türkçeye Yeniden Birleşme, Gençleşme, Şan, Zafer, Kızıl Yıldız, Kurtuluş, İnşa diye çevriliyor.
Yer üstünde şehir başka türden bir rekor taşıyor. 14 Ağustos 2007'de Guinness Rekorlar Kitabı, Arirang Kitle Oyunları'nı Rungrado 1 Mayıs Stadyumu'nda 100.090 katılımcıyla şimdiye dek düzenlenmiş en büyük jimnastik gösterisi olarak tescil etti. Sayım yerinde denetlendi. Stadyumun kuzey tarafındaki kart mozaikleri, her biri renkli kartlar tutan 30.000'den fazla okul çocuğu tarafından oluşturuluyor. Katılımcılar büyük ölçüde aylarca prova yapan öğrenciler; bu durum dış gözlemcilerde kaygı uyandırdı.
Saate gelince: Yüz bin insanın aynı anda hareket etmesi bir senkronizasyon biçimi. Bir ülkenin saatlerini kararnameyle oynatmak başka bir biçim ve Pyongyang bunu on yıl içinde iki kez yaptı.
5 Ağustos 2015'te hükümet, ülkenin 15 Ağustos'tan itibaren UTC+9'dan UTC+8:30'a geçeceğini ve adının Pyongyang Saati olacağını duyurdu. Tarih, Kore'nin Japon sömürge yönetiminden kurtuluşunun 70. yıldönümüydü ve devlet medyası değişikliği, 1910-1945 işgali sırasında dayatılmış bir standardın kaldırılması olarak sundu. 1908'den 1912'ye kadar yarımada UTC+8:30'u, yani aynı farkı kullanmıştı.
Bu, Kuzey Kore'yi Güney Kore'nin yarım saat gerisine koydu — ki Güney Kore de 1954 ile 1961 arasında UTC+8:30 kullanmıştı.
Tam 994 gün sürdü.
27 Nisan 2018'de Panmunjom'daki iki Kore zirvesinde Kim Jong Un, Güney Kore Cumhurbaşkanı Moon Jae-in ile bir araya geldi. Devlet haber ajansı KCNA'ya göre, zirve salonunun duvarındaki iki saatten — biri Pyongyang, biri Seul — söz etti ve bu manzarayı "yürek burkan bir acı" olarak tarif etti.
İki gün sonra geri dönüş duyuruldu. 30 Nisan 2018'de Yüksek Halk Meclisi Prezidyumu Pyongyang Saatinin Yeniden Ayarlanması Üzerine başlıklı bir kararname kabul etti ve 5 Mayıs'ta saatler otuz dakika ileri alınarak UTC+9'a geri dönüldü.
Bir saat dilimini yaratıp aynı on yıl içinde kaldıran ülke sayısı çok az.
Kaynaklar
- Wikipedia, *Time in North Korea* (5 Ağustos 2015 kararı, 15 Ağustos yürürlük; "Pyongyang Saati" adı; Güney Kore yetkililerinin Kaesong Sanayi Bölgesi'ne dair endişeleri)
- Geography Worlds (dilimin tam **994 gün** sürmesi: 15 Ağustos 2015 – 5 Mayıs 2018; 1908–1912 arası UTC+8:30; Güney Kore'nin 1954-1961 arası UTC+8:30 kullanımı)
- People's Daily/Xinhua ve GlobalSecurity (5 Mayıs 2018 tarihi; Yüksek Halk Meclisi Prezidyumu'nun *Pyongyang Saatinin Yeniden Ayarlanması Üzerine* kararnamesi; Kim Jong Un'un iki saate dair KCNA'ya yansıyan ifadesi)
- Newsweek ve World Economic Forum (29 Nisan 2018 duyurusu; Panmunjom zirvesi bağlamı)
- Al Jazeera, 7 Ağustos 2015 (KCNA'nın çerçevelemesi: "kötü Japon emperyalistleri" Kore'yi standart saatinden bile mahrum bırakmıştı)
- mapa-metro.com ve Young Pioneer Tours (metronun 6 Eylül 1973 açılışı; 110 m derinlik; 2 hat, 16 istasyon, 22,5 km; 300.000-700.000 günlük yolcu; sığınak tasarımı; yıl boyu ~20°C)
- Wikipedia, *Arirang Mass Games* ve Guinness World Records (14 Ağustos 2007'de Guinness tescili, 100.090 katılımcı; 30.000'den fazla kart tutan öğrenci; 2002'de başlaması)