Ρέικιαβικ

Το γνωρίζατε;

Η Ισλανδία κατάργησε τη θερινή εξοικονόμηση καθιστώντας την μόνιμη

Η Ισλανδία κατέχει το Παγκόσμιο Ρεκόρ Γκίνες για τους περισσότερους δημοσιευμένους συγγραφείς κατά κεφαλήν. Ο κοινώς αναφερόμενος αριθμός είναι ότι ένας στους δέκα Ισλανδούς θα εκδώσει ένα βιβλίο κάποια στιγμή στη ζωή του. Μια χώρα περίπου 370.000 κατοίκων κυκλοφορεί περίπου 1.500 νέους τίτλους το χρόνο — ένα νέο βιβλίο για κάθε 250 πολίτες.

Υπάρχει μια λέξη για την προοπτική των Χριστουγέννων, όταν τα περισσότερα από αυτά βγαίνουν αμέσως: Jólabókaflóð, η πλημμύρα των Χριστουγέννων.

Εν τω μεταξύ, τουλάχιστον το 85 έως 90% κάθε σπιτιού στην Ισλανδία θερμαίνεται από γεωθερμικό νερό που αντλείται από το έδαφος. Το Ρέικιαβικ διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα συστήματα τηλεθέρμανσης στον κόσμο. Το ίδιο νερό θερμαίνει θερμοκήπια που καλλιεργούν ντομάτες και αγγούρια κατά τη διάρκεια του χειμώνα, και κατά τόπους τρέχει κάτω από τα πεζοδρόμια για να λιώσει το χιόνι από αυτά.

Έτσι: μια χώρα που απάντησε στο σκοτάδι με βιβλία, απάντησε στο κρύο με υδραυλικά ένα ηφαίστειο και — όπως θα δούμε — απάντησε στην ερώτηση του ρολογιού κρατώντας μόνιμα τη θερινή ώρα.

Τρεις απαντήσεις στο ίδιο άκρο, και οι τρεις συνεχίζονται ακόμα.

Το Ρέικιαβικ βρίσκεται περίπου στις 22° δυτικά. Κατά γεωγραφικό μήκος, η Ισλανδία ανήκει στο UTC−1. Το μεγαλύτερο μέρος της χώρας βρίσκεται μεταξύ 13° και 24° δυτικά, ακριβώς σε αυτή τη ζώνη.

Η Ισλανδία λειτουργεί με UTC+0 — το ίδιο ρολόι με το Λονδίνο — όλο το χρόνο, για πάντα.

Το αποτέλεσμα είναι η μεγαλύτερη ηλιακή μετατόπιση από οποιαδήποτε πόλη σε αυτήν την τοποθεσία. Το ρολόι του Ρέικιαβικ τρέχει περίπου ενενήντα λεπτά μπροστά από τον ήλιο του. Το ηλιακό μεσημέρι στο Ρέικιαβικ πέφτει γύρω στις μία και μισή το μεσημέρι. Στα μέσα Δεκεμβρίου, η ανατολή του ηλίου φτάνει γύρω στις έντεκα το πρωί, σε μια μέρα που προσφέρει περίπου τέσσερις ώρες φωτός συνολικά.

Αυτό ξεπερνά τη Μαδρίτη, η οποία είχε το ρεκόρ εδώ στα εβδομήντα πέντε λεπτά περίπου.

Πώς συνέβη. Η Ισλανδία είχε χρησιμοποιήσει το UTC−1 από το 1907, με το φως της ημέρας πάνω από αυτό. Στις 5 Απριλίου 1968 το Althing — ένα από τα παλαιότερα κοινοβούλια του κόσμου, που ιδρύθηκε το 930 — ψήφισε νόμο που καταργεί τη θερινή ώρα και ορίζει την εθνική ζώνη ώρας σε UTC+0. Τέθηκε σε ισχύ δύο μέρες αργότερα.

Διαβάστε το προσεκτικά, γιατί είναι το ενδιαφέρον κομμάτι. Η Ισλανδία δεν επέστρεψε στην τυπική ώρα. Πήγε μπροστά στην καλοκαιρινή ώρα και έμεινε εκεί.

Ο δηλωμένος συλλογισμός ήταν ότι η μόνιμη UTC+0 θα «εξάλειφε όλα τα παραπάνω προβλήματα, αλλά θα διατηρούσε τα οφέλη της θερινής ώρας» — κρατώντας την Ισλανδία στο ίδιο βήμα με την Ευρώπη για εμπορικές και τηλεφωνικές κλήσεις, ενώ θα κρατούσε το επιπλέον βραδινό φως.

Το ρολόι: το επιχείρημα κατά της αλλαγής των ρολογιών ήταν, στην περίπτωση της Ισλανδίας, ασυνήθιστα ισχυρό.

Στις 64° βόρεια, οι εποχές είναι τόσο ακραίες που μια ώρα και προς τις δύο κατευθύνσεις είναι σχεδόν χωρίς νόημα. Το καλοκαίρι έχει τόσο πολύ φως της ημέρας που μια επιπλέον ώρα δεν αλλάζει τίποτα. Το χειμώνα είναι τόσο λίγο που καμία ρύθμιση του ρολογιού δεν μπορεί να το διορθώσει. Μια χώρα με εξαιρετικά μεταβλητές ημέρες κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η προσαρμογή για μεταβλητές ημέρες ήταν άσκοπη.

Από το 1994 υπήρξαν επανειλημμένες προτάσεις στο Althing για την επαναφορά της θερινής περιόδου. Ο καθένας έχει απορριφθεί.

Έτσι, η Ισλανδία είναι η χώρα που έλυσε το επιχείρημα της αλλαγής του ρολογιού αρνούμενος να αλλάξει πίσω — και έχει περάσει σχεδόν εξήντα χρόνια ζώντας μόνιμα ενενήντα λεπτά μπροστά από τον δικό της ουρανό, επίτηδες, χωρίς σχέδια να σταματήσει.

Ετήσια ηλιοφάνεια