Biliyor Muydunuz?
İrlanda Yirmi Beş Dakikasını Kaybetti ve Bir Daha Geri Alamadı
St James's Gate bira fabrikası Dublin'de 1759'dan beri aynı arazide çalışıyor. Günde yaklaşık 2,5 milyon bardak stout üretiyor.
Bunu dakikaya bölünce kabaca dakikada 1.700 bardak ediyor — saniyede yaklaşık yirmi dokuz, kesintisiz, tek bir adresten. 1930'lardaki zirvesinde fabrika 5.000'den fazla kişi çalıştırıyordu ve şehrin en büyük işvereniydi; otomasyon bunu 600 civarına indirdi. Tesisin bir zamanlar kendi demiryolu vardı ve St James's Caddesi'nin üzerinden bir kapı uzanıyordu — adı buradan geliyor.
İki buçuk yüzyılı aşkın bir süre, tek bir yerde, tek bir iş.
Saate gelince: İrlanda'nın kendi saat dilimi otuz altı yıl sürdü.
1880 tarihli Statutes (Definition of Time) Act, Büyük Britanya için Greenwich Ortalama Saati'ni, İrlanda için Dublin Ortalama Saati'ni yasal saat olarak belirledi. Dublin Ortalama Saati, şehrin hemen dışındaki Dunsink Gözlemevi'ndeki yerel ortalama saatti — Greenwich'in 25 dakika 21 saniye gerisi. Otuz iki ilin tamamında yasal saat buydu.
Sonra, Paskalya Ayaklanması'ndan aylar sonra, Avam Kamarası 1916 tarihli Time (Ireland) Act'i geçirerek onu kaldırdı.
Yöntem zarifti ve tam olarak yazılmayı hak ediyor. Değişiklik 30 Eylül / 1 Ekim 1916 gecesi yürürlüğe girdi; yani İngiliz saatlerinin yaz saati bitiminde bir saat geri alındığı gece.
İrlanda saatleri altmış dakika değil, otuz beş dakika geri alındı.
Yirmi beş dakika değişikliğin içinde eritildi ve bir daha geri gelmedi. Çiftçiler, yerel meclisler, siyasetçiler ve iş çevreleri itiraz etti. Ayaklanmanın liderlerinden Kontes Markievicz yazılı olarak sert biçimde şikâyet etti. İçişleri Bakanı Avam Kamarası'na, İrlanda'nın her kesiminden saatin uyumlaştırılması yönünde baskı geldiğini söyledi.
İrlanda birkaç yıl sonra bağımsız oldu ve Dublin Ortalama Saati'ne bir daha dönmedi. O günden beri bir yüzyılı aşkın süredir Greenwich'i ve İngiliz yaz saati takvimini büyük ölçüde izliyor.
1759'dan beri tek bir arazide duran bir fabrika. Tek bir gecede, bir saat yerine 35 dakikayla sona erdirilmiş 36 yıllık bir ulusal saat dilimi.
Kaynaklar
- Dublin City Council, *Dublin Time* (1880 Time Act; Dunsink Gözlemevi boylamı; 25 dakika 21 saniye; 30 Eylül/1 Ekim 1916 gecesi saatlerin 35 dakika geri alınması)
- Wikipedia, *UTC−00:25:21* (Dublin Mean Time'ın 1880-1916 arası resmî saat olması)
- The Irish Times (36 yıllık süre; çiftçi, siyasetçi ve iş çevrelerinin muhalefeti; Kontes Markievicz'in mektubu)
- TheJournal.ie (İçişleri Bakanı Herbert Samuel'in 1 Ağustos 1916'daki Avam Kamarası açıklaması; bağımsızlık sonrası geri dönülmemesi)
- Lonely Planet (günde 2,5 milyon pint; 1930'larda 5.000'den fazla çalışan, bugün ~600; tesisin kendi demiryolu ve St James's Caddesi'ndeki kapı)
- Wikipedia, *Guinness Brewery* (1759 kuruluş, Arthur Guinness)